Bạn Đang Phản Ứng Hay Đang Lựa Chọn?

Mục Lục☰

I. Khi chúng ta phản ứng trước khi kịp suy nghĩ

Phản ứng là điều diễn ra rất tự nhiên. Khi cảm thấy bị đe dọa, bị tổn thương hoặc không được tôn trọng, cơ thể và tâm trí thường muốn đáp lại ngay lập tức.
Một lời nói có thể khiến chúng ta nổi giận. Một sự im lặng có thể khiến chúng ta lo lắng. Một lời từ chối có thể khiến chúng ta cảm thấy thất vọng. Nhưng cùng một sự việc, không phải ai cũng phản ứng giống nhau.
Điều đó cho thấy cách chúng ta phản ứng không chỉ phụ thuộc vào sự việc đang xảy ra. Nó còn chịu ảnh hưởng bởi cảm xúc, trải nghiệm, niềm tin và cách mỗi người diễn giải tình huống.

II. Cảm xúc không sai, nhưng cảm xúc không cần quyết định thay bạn

Có những người cố gắng kiểm soát cảm xúc bằng cách không cho phép mình buồn, tức giận hay lo lắng. Nhưng cảm xúc không phải lúc nào cũng là điều cần loại bỏ.
Bạn có thể cảm thấy tức giận. Nhưng bạn không nhất thiết phải nói ra những lời làm tổn thương người khác. Bạn có thể cảm thấy sợ hãi. Nhưng điều đó không có nghĩa là bạn phải từ bỏ ngay lập tức.
Sự khác biệt nằm ở việc nhận ra: “Mình đang cảm thấy như thế nào?” trước khi quyết định “Mình sẽ làm gì?” Đó cũng là bước tiếp theo sau khi chúng ta học cách lắng nghe cảm xúc của chính mình. Bởi chỉ khi nhận ra điều đang diễn ra bên trong, chúng ta mới có cơ hội lựa chọn thay vì phản ứng một cách vô thức.

III. Khoảng dừng tạo ra cơ hội để lựa chọn

Giữa một sự việc xảy ra và phản ứng của chúng ta luôn có một khoảng rất nhỏ. Đôi khi, khoảng dừng đó chỉ là vài giây.
Một lần hít thở trước khi trả lời tin nhắn. Một khoảng thời gian trước khi đưa ra quyết định. Hoặc đơn giản là tự hỏi: “Mình đang phản ứng vì điều vừa xảy ra, hay vì cảm xúc mà nó đang tạo ra trong mình?”
Khoảng dừng không khiến vấn đề biến mất. Nhưng nó có thể giúp chúng ta không đưa ra một quyết định chỉ vì cảm xúc nhất thời. Khi có khoảng cách giữa cảm xúc và hành động, chúng ta có thêm quyền lựa chọn.

IV. Bạn đang phản ứng theo hiện tại hay theo một điều đã xảy ra trong quá khứ?

Đôi khi, điều khiến chúng ta phản ứng mạnh không hoàn toàn nằm ở sự việc trước mắt. Một lời nói có thể vô tình chạm vào một trải nghiệm cũ. Một hành động có thể gợi lại cảm giác từng bị từ chối. Một tình huống quen thuộc có thể khiến chúng ta phản ứng theo cách mình đã từng phản ứng trước đây.
Khi đó, chúng ta tưởng rằng mình đang phản ứng với hiện tại. Nhưng có thể một phần phản ứng của mình đến từ những điều đã xảy ra trước đó.
Nhận ra điều này không có nghĩa là phủ nhận cảm xúc. Ngược lại, nó giúp chúng ta hiểu rõ hơn vì sao một sự việc nhỏ đôi khi lại tạo ra một phản ứng lớn.

V. Lựa chọn cách phản ứng là một phần của thấu hiểu bản thân

Chúng ta không thể kiểm soát tất cả những gì xảy ra xung quanh. Cũng không thể quyết định chính xác cảm xúc nào sẽ xuất hiện trong mỗi tình huống.
Nhưng chúng ta có thể học cách nhận diện cảm xúc, quan sát phản ứng của mình và tạo ra một khoảng dừng trước khi hành động.
Đó không phải là việc trở thành một người không còn cảm xúc. Mà là khả năng hiểu: “Điều gì đang xảy ra bên trong mình, và mình muốn làm gì với điều đó?”

VI. Kết luận

Không phải lúc nào chúng ta cũng có thể ngăn cảm xúc xuất hiện. Nhưng chúng ta có thể học cách không để mọi cảm xúc đều trở thành một hành động ngay lập tức.
Lần tới khi đứng trước một tình huống khiến bạn muốn phản ứng ngay, hãy thử dừng lại một chút.
Và tự hỏi: “Mình đang phản ứng theo thói quen, theo cảm xúc hay đang thực sự lựa chọn?”
Đôi khi, chỉ một khoảng dừng nhỏ cũng đủ để tạo ra một lựa chọn khác.
Trước khi phản ứng với một điều gì đó hôm nay, hãy thử cho mình vài giây để nhận ra: “Mình đang cảm thấy gì và mình thực sự muốn phản hồi như thế nào?”
Đó có thể là một bước nhỏ, nhưng là bước quan trọng trên hành trình thấu hiểu và làm chủ chính mình.

----------------

EHA - NƠI ĐÀO TẠO & PHÁT TRIỂN NHÂN LỰC

Gia nhập Group Zalo để nhận thông tin: https://zalo.me/g/ezbpqrujva0nsclrpg5f

Hotline: 0908 720 589

Website: https://eha.vn

Fanpage: https://www.facebook.com/eha.vn